Өзбекстанда діни мазмұндағы Telegram-каналдар соңғы жылдары қарқынды дамып келеді. Солардың ішінде «Ибрат чашмаси» — «ибрат бұлағы» деген мағынаны беретін бұл канал — жүректерде тәрбие мен ғибрат бұлақтарын ашуды мақсат тұтатынын өз сипаттамасында ашық жазған. Бұл жай сөз емес, каналдың мазмұны да осы бағытта құрылған.
Канал күніне 10-12 пост жариялайды — бұл өте жоғары қарқын. Мазмұны алуан түрлі: белгілі өзбек ғалымдарының — Рустамжон домла, Абдукарим Мирзаев, Нуриддин домла, Чубак қажы сияқты танымал тұлғалардың — аудио немесе бейне үзінділері, Құран аяттары мен дұғалар, отбасылық қарым-қатынас туралы ғибратты хикаялар, намаздағы қателіктер жайлы практикалық кеңестер. Контент негізінен өзбек тілінде, бірақ канал қазақ тілі деп белгіленген — бұл аздап шатастырады.
Каналдың күшті жері — эмоционалды серпін. Мұнда тек уағыз ғана емес, нақты өмірден алынған трагедиялық немесе жылы жүрек тарихтар да бар. Мысалы, зорлық-зомбылыққа ұшыраған апасы туралы жүрекжарды хикая немесе 107 жастағы ананың 84 жастағы қызына кәмпит беруі — мұндай контент аудиторияны тез баурайды. Дәл осы эмоционалдылық каналды 90 мыңнан астам жазылушыға жеткізген деп айтуға болады.
Діни тақырыптар да өткір: халал мен харам арасындағы шек, ата-ананы риза қылу, әйелдердің жүріс-тұрысы, рызық мәселесі — бұлардың барлығы исламдық тұрғыдан талқыланады. Чубак қажының Қытай алмасы туралы мысалы — каналдың кейде өткір, тіпті провокациялық тәсіл қолданатынын көрсетеді. Бұл оқырманды ұстап тұрады, бірақ кейде шекті мәселелерде біржақты пікір де ұсынылады.
Алайда кемшіліктер де жоқ емес. Постар арасында жылжымайтын мүлік жарнамасы сияқты тақырыптан алшақ коммерциялық контент кездеседі — бұл діни каналдың имиджіне сәйкес келмейді. Сонымен қатар, мазмұн тексерілмей немесе дереккөзі нақтыланбай жарияланатын сезім туады — кейбір хикаялардың шынайылығы күмән тудырады.
«Ибрат чашмаси» — исламдық тәрбие, отбасылық құндылықтар және рухани ізденіс тақырыптарына қызығушылық танытатын өзбекшені түсінетін аудитория үшін жасалған канал. Егер сіз діни мазмұнды эмоционалды хикаялармен ұштастырған, жиі жаңартылатын ақпарат көзін іздесеңіз — бұл канал назар аударуға тұрарлық. Бірақ сыни ойлауды ұмытпаған жөн: барлық контентке сенімсіздікпен қарап, өз пікіріңізді қалыптастыру маңызды.
И
